Jeugdzorg

De jeugdzorg is er voor de ongeveer vijf miljoen Nederlanders tussen de 0 en 23 jaar. Gelukkig komt het merendeel van hen niet met de jeugdzorg in aanraking, maar zo’n 11 procent wél (2018). Werk aan de winkel dus.

Nieuw jeugdstelsel, hoe zit dat?
Sinds januari 2015 zijn de wet Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) en de Jeugdwet van kracht. Gemeentes zijn nu verantwoordelijk voor de jeugdzorg (in de wet jeugdhulp genoemd). Deze transitie gaat samen met inhoudelijke vernieuwing, de transformatie. Dit houdt in dat hulpverleners hulp slim en effectief willen organiseren en de eigen kracht van jongeren en gezinnen willen aanspreken.

Wat doet de jeugdzorg?
Zorg dat jongeren veilig en onbekommerd kunnen opgroeien, dat is wat we onder jeugdzorg verstaan. Jeugdzorgorganisaties helpen jongeren en hun ouders daarbij. Dat kan op heel veel manieren gebeuren: thuis of in een instelling, kort of lang, individueel of als gezin. Soms krijgen jongeren de hulp vrijwillig, soms komt de kinderrechter er aan te pas. Nog beter is het natuurlijk als we deze problemen kunnen voorkomen. Preventie speelt dan ook een belangrijke rol in de Nederlandse zorg voor jeugd.

Hoe is de zorg georganiseerd?
In Nederland zijn er veel organisaties die zich actief inzetten voor kinderen en jongeren. Van gecertificeerde instellingen tot Centra voor Jeugd en Gezin en van pleegzorgorganisaties tot justitiële jeugdinrichtingen. Allemaal zijn ze verantwoordelijk voor een stukje van de zorg. Belangrijk is dan natuurlijk dat ze intensief samenwerken en de hulp goed op elkaar afstemmen.

Sinds 1 januari 2015 komen signalen vaak als eerste bij een wijkteam, jeugdteam of huisarts terecht van de gemeente. Wijkteams zijn per gemeente anders georganiseerd, maar bestaan meestal uit professionals met verschillende achtergronden (zoals maatschappelijk werkers, wijkverpleegkundigen, jongerenwerkers, jeugdzorgwerkers, GGZ-verpleegkundigen). Zij pakken ‘lichte’ problemen op, zoals vragen over de opvoeding of de verzorging van kleine kinderen. Ook werken zij aan preventie, het vroegtijdig aanpakken van problemen. Als er specialistische hulp nodig is, schakelt het wijk- of jeugdteam deze in.

De uitvoering van specialistische zorg wordt gedaan door organisaties voor Jeugd & Opvoedhulp of gecertificeerde instellingen. De problemen zijn heel uiteenlopend van aard. Het kan gaan om een puber die vragen heeft over verliefdheid, maar ook om zeer ernstige zaken zoals kindermishandeling of misbruik. Andere voorbeelden van problemen zijn gezins- en opvoedingsproblematiek, ontwikkelingsstoornissen en psychische en psychiatrische problemen.

Waar richt ik mij op?
Als je werkt in de jeugdzorg, staat het belang van je cliënt voorop. Als hulpverlener heb je niet alleen met de jongere zelf te maken, maar ook met de ouders of verzorgers. Je bouwt aan je relatie met de jongere en zijn omgeving en ondersteunt bij het versterken van de eigen kracht en het oplossen van problemen. Zo maak je bijvoorbeeld een familieplan voor het hele gezin. Daarnaast werk je samen met andere zorgprofessionals. Als een jongere uit de problemen komt, geeft dat natuurlijk veel voldoening.

Hoe blijf ik op de hoogte in mijn vakgebied?
Het is van belang dat je je blijft ontwikkelen in je vakgebied. Zo kun je de beste zorg verlenen. Denk aan het opfrissen van je hulpverleningstechnieken via bij- en nascholing. Als je enige werkervaring hebt, ben je verplicht om je te registreren in het register voor jeugdzorgwerkers SKJ en val je onder het tuchtrecht van het vakgebied. Met deze registratie wordt de professionaliteit van het beroep bewaakt. Door je registratie geef je aan dat jij een bekwaam hulpverlener bent en je jezelf blijft ontwikkelen.

Wat zijn mijn werktijden?
Op veel werkplekken in de jeugdzorg is het gebruikelijk dat vooral de mensen in een begeleidende functie op onregelmatige tijden werken. Een afwisseling tussen dag-, avond- en nachtdiensten komt het meeste voor bij telefonische hulpdiensten of bij instellingen voor 24-uursopvang. Ook wordt veel begeleiding bij jongeren en gezinnen thuis gedaan (ambulant werken). Wanneer een problematische situatie ontstaat, is van tevoren niet altijd te zeggen. Daarom zijn er ook bereikbaarheidsdiensten, waarbij je in geval van crisis- of noodsituaties kunt worden opgeroepen.

Meer over werken in de jeugdzorg
Problemen voorkomen
Op afspraak
Dagbehandeling
24-uursopvang
Pleegzorg

Welke opleiding of in welk beroep?
Op YouChooz staan beschrijvingen van verschillende beroepen en opleidingen. Heb je vragen? Mail met de mensen op deze site die al werkervaring hebben of juist diegenen die een opleiding volgen.

Zie ook:
Opleidingen in de jeugdzorg
Beroepen vinden
Medewerkers vinden